Bloomberg’ün haberine göre, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Çarşamba günü Lahey’deki NATO Zirvesi kapsamında Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’la yapacağı görüşmede, Avrupa yapımı SAMP/T hava savunma sistemi satışına onay vermesi yönünde baskı yapacak.
Türk yetkililer, Erdoğan’ın bu sistemin ortak üretimi için Fransa’nın itirazını kaldırmasını talep edeceğini belirtiyor. Satışın onaylanması, Türkiye’nin 2 ila 3 yıl içinde yerli bir hava savunma kalkanı (“çelik kubbe”) kurma hedefini hızlandırabilir.
Türkiye’nin yeni savunma vizyonu
Geçtiğimiz hafta Erdoğan, İsrail-İran çatışması sonrasında orta ve uzun menzilli füze üretiminin artırılması talimatını verdi. Türk yetkililere göre, Erdoğan bu zirvede kıtanın güvenliği için Türkiye’nin NATO’daki ikinci büyük ordu olduğunu vurgulayarak, savunma sanayii iş birliklerinde kısıtlama olmaması gerektiğini liderlere hatırlatacak.
Türkiye ve Eurosam (Fransa ve İtalya ortaklığı), 2018 yılında ortak bir hava savunma sistemi geliştirmek üzere anlaşmıştı. Türk yetkililere göre, İtalya satışa karşı çıkmıyor ancak Fransa henüz onay vermedi.
Macron’un çekinceleri
Macron, 2020’de Erdoğan’ın SAMP/T talebine yanıt verirken, Türkiye’nin Suriye’deki hedeflerini netleştirmesi gerektiğini ifade etmişti. Ayrıca, Türkiye’nin Afrika’da artan askeri-diplomatik etkisi ile Doğu Akdeniz’de Yunanistan ve Kıbrıs’la yaşadığı gerilimler de Fransa ile ilişkileri zora sokuyor.
S-400 krizi ve F-35 çıkmazı
Türkiye’nin 2017’de Rusya’dan aldığı S-400 hava savunma sistemi, başta ABD olmak üzere NATO üyeleriyle ilişkileri germişti. ABD, bu sistemin F-35 uçakları hakkında Rusya’nın istihbarat toplayabileceğini savunmuş, Türkiye’ye F-35 satışını durdurmuştu.
Erdoğan’ın, Trump ile yaptığı son görüşmede S-400’ün sadece “sınırlı kullanım” için tutulduğunu belirterek, F-35 yasağının kaldırılması için güvence vermeyi planladığı bildirildi.
