Irak’ın kuzeyindeki Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nden Türkiye’nin Ceyhan limanına petrol akışı yeniden başladı. Irak Petrol Bakanlığı, 27 Eylül sabahı başlayan sevkiyatın “sorunsuz ve yüksek tempoyla” ilerlediğini açıkladı.
Anlaşmanın ayrıntıları
Yeni anlaşma, Irak merkezi hükümeti, Kürdistan yönetimi ve uluslararası şirketler arasında yapıldı. Başlangıçta günlük 180-190 bin varil petrol ihraç edilecek, miktar kısa sürede 230 bin varile ulaşacak. KBY en az 230 bin varili Irak devlet pazarlama şirketi SOMO’ya teslim edecek; 50 bin varil ise yerel kullanıma ayrılacak. Satışlar, Ceyhan’dan bağımsız bir tüccar aracılığıyla SOMO fiyatları üzerinden yapılacak.
OPEC ve ihracat dengesi
Irak’ın ihracatı 3,6 milyon varil/gün seviyesine çıkabilecek. Yetkililer, bunun ülkenin OPEC kotası olan 4,2 milyon varil/gün sınırını aşmayacağını belirtiyor. Irak, daha önce fazla üretimi telafi etmek için OPEC’e ek kesinti planları sunmuştu.
Borçların çözümü
Sekiz şirket anlaşmaya imza atarken, Norveçli DNO ve ortağı Genel Energy yaklaşık 1 milyar dolarlık ödenmemiş borçların çözülmesi gerektiğini hatırlattı. Taraflar, ihracatın başlamasından sonraki 30 gün içinde ödeme mekanizması üzerinde uzlaşmayı hedefliyor.
Jeopolitik önemi
Hattın Mart 2023’te kapanması Irak’a 22 milyar dolar gelir kaybı yaşatmıştı. Yeniden açılış, küresel piyasada arz fazlası beklentilerinin arttığı bir dönemde gerçekleşiyor. ABD yönetimi de ihracatın yeniden başlamasını “yatırım ortamında istikrar sağlayacak” bir gelişme olarak nitelendirdi.
