🔹 İran, ABD ile yürütülen müzakerelerde yurt dışında bloke edilen on milyarlarca dolarlık varlığa yeniden erişim sağlamayı öncelikli hedef olarak görüyor.

🔹 İran yönetimi yurt dışındaki dondurulmuş varlıklarının en az 100 milyar dolar olduğunu belirtirken, bazı uzmanlar daha düşük tahminler yapıyor.

🔹 Tahran yönetimi ilk aşamada 24 milyar dolarlık varlığın kademeli olarak serbest bırakılmasını hedefliyor.

🔹 Dondurulan varlıkların büyük bölümü, Çin, Hindistan, Güney Kore ve Japonya'ya yapılan petrol satışlarından elde edilen gelirlerden oluşuyor.

🔹 Bu ödemeler, ABD'nin 2018 yılında İran nükleer anlaşmasından çekilmesi ve yaptırımları yeniden uygulamaya başlamasının ardından bloke edildi.

🔹 İran'a ait varlıkların bir bölümü Japonya, Lüksemburg, Umman ve ABD'de de tutuluyor.

🔹 Çin, uzun süredir İran petrolünün en büyük alıcısı konumunda bulunuyor.

🔹 Çin'de bloke edilen İran varlıklarının büyüklüğüne ilişkin tahminler 20 milyar dolar ile 50 milyar dolar arasında değişiyor.

🔹 İran, bu fonların bir kısmını Çin'den makine, otomotiv yedek parçası ve çeşitli sanayi ürünleri satın almak için dolaylı şekilde kullanabiliyor.

🔹 Irak'ın İran'dan aldığı elektrik ve doğal gaz karşılığında oluşan milyarlarca dolarlık ödeme de ABD yaptırımları nedeniyle uzun süredir bloke ediliyor.

🔹 Hindistan, ABD yaptırımları sonrasında İran petrolü için yapılması gereken ödemeleri durdurdu.

🔹 Güney Kore'de bulunan yaklaşık 7 milyar dolarlık İran fonunun büyük bölümü 2023 yılındaki mahkûm takası kapsamında Katar'a aktarılmıştı.

🔹 Katar'da bulunan fonların yalnızca insani amaçlarla kullanılmasına izin verilmiş olsa da, bu kaynaklara erişim mevcut ABD-İran görüşmelerinin önemli başlıklarından biri haline geldi.

🔹 Ekonomistler, dondurulmuş varlıkların serbest bırakılmasının İran para birimini destekleyebileceğini ve enflasyonu azaltabileceğini değerlendiriyor.

🔹 Buna rağmen İran'ın uzun vadede daha kapsamlı yaptırım kaldırılması ve uluslararası finans sistemine yeniden erişim sağlanması yönündeki arayışını sürdürmesi bekleniyor.

🔹 ABD ile İran arasında varılan anlaşma kapsamında İran, mutabakatın imzalanmasının hemen ardından petrol ve yakıt ihracatına başlayabilecek.

🔹 Petrol ihracatı için gerekli bankacılık, sigorta, taşımacılık ve diğer hizmetlere yönelik yaptırım muafiyetleri de aynı anda yürürlüğe girecek.

🔹 ABD'li yetkililer, kalıcı yaptırım hafifletmelerinin İran'ın Hürmüz Boğazı'nın açık tutulması ve nükleer program konusundaki yükümlülüklerini yerine getirmesine bağlı olacağını belirtiyor.

🔹 İran'a ait Diona adlı süper tanker, ABD ablukasını aşarak Umman Körfezi'nden geçiş yaptı ve savaş sonrası ilk petrol sevkiyatlarından biri oldu.

🔹 Hero II adlı ikinci bir süper tanker de aynı güzergâhtan geçiş gerçekleştirdi.

🔹 Taslak mutabakat, ilerleyen müzakereler sonucunda geniş kapsamlı yaptırım kaldırılması, dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması ve yeniden imar finansmanı sağlanmasını öngörüyor.

🔹 ABD yönetimi, İran'ın nükleer programını sonlandırması ve zenginleştirilmiş uranyum stoklarını imha etmesi halinde çok daha kapsamlı ekonomik teşviklerin gündeme gelebileceğini değerlendiriyor.

🔹 ABD ve İran arasında en az 300 milyar dolarlık yeniden imar ve kalkınma fonu oluşturulması da görüşülen başlıklar arasında yer alıyor.

🔹 Taslak anlaşma, İran Merkez Bankası'nın belirleyeceği ödemeler için İran'ın dondurulmuş varlıklarının bir bölümüne erişim sağlanmasına imkân tanıyor.

🔹 İran yönetimi müzakerelerin başlangıcında yaklaşık 12 milyar dolar peşin ve 60 günlük süreç boyunca toplam 24 milyar dolar talep etti.

🔹 İran'ın yaptırımlar nedeniyle erişemediği varlıklarının yaklaşık 100 milyar dolar seviyesinde olduğu tahmin ediliyor.

🔹 ABD ve İsrail'de birçok siyasetçi, İran önemli tavizler vermeden ekonomik baskının azaltılmasına karşı çıkıyor.

🔹 ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya paylaşımında ABD'nin 300 milyar dolarlık yeniden imar fonuna katkı yapmayacağını açıkladı.

🔹 Petrol satışlarının yeniden başlamasının küresel enerji fiyatlarını düşürmeye katkı sağlayabilecek somut bir ekonomik teşvik oluşturabileceği değerlendiriliyor.

🔹 İran, üç aydan uzun süren bombardıman ve ablukanın ardından nükleer müzakerelere yeniden hazırlanıyor.

🔹 İran yönetimi, savaş sırasında ağır askeri kayıplar vermesine rağmen siyasi yapısını korudu ve yeni komutanlarla yönetimini pekiştirdi.

🔹 Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrol kapasitesi, İran'ın küresel ekonomi üzerinde yeni bir baskı aracı elde etmesini sağladı.

🔹 ABD ve İsrail, savaşın İran yönetimini devirmesini veya Tahran'ı önemli tavizler vermeye zorlamasını hedefledi ancak bu sonuç gerçekleşmedi.

🔹 İran'ın yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokunu koruması ve uluslararası denetimlere yeniden izin vermemesi müzakerelerde önemli belirsizlik oluşturuyor.

🔹 Savaş, ABD'nin hassas mühimmat stoklarını tüketti ve bölgedeki bazı askeri tesislerinde hasara yol açtı.

🔹 İran ekonomisi yüksek enflasyon, su krizi ve savaşın yol açtığı yıkım nedeniyle ciddi baskı altında bulunuyor.

🔹 Geniş kapsamlı yaptırım kaldırılması ve yeniden imar finansmanı, İran açısından anlaşmaya ulaşılması için önemli teşvik unsurları olarak görülüyor.

🔹 İran yönetiminde bazı çevreler ABD'nin yaptırımları kalıcı biçimde kaldıracağına güvenmezken, bazı kesimler ekonomik kazanımlar için anlaşmanın sürdürülmesini destekliyor.

🔹 Pakistan ve Katar arabuluculuğunda hazırlanan mutabakat metninin ayrıntıları kamuoyuna açıklanmadı ve birçok konuda farklı değerlendirmeler sürüyor.

🔹 İran'ın ne kadar mali kaynak alacağı ve Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğinden nasıl gelir elde edeceği gibi konular netleşmedi.

🔹 Taraflar arasındaki ateşkesin kalıcılığı konusunda belirsizlik sürerken, yeni müzakerelerin başarısız olması halinde çatışmaların yeniden başlayabileceği değerlendiriliyor.

🔹 Taslak mutabakatın İsrail'in Lübnan'daki Hizbullah'a karşı askeri faaliyetlerini sınırlayan hükümler içermesi İsrail siyasetinde eleştirilere yol açtı.

🔹 İsrail güçlerinin Güney Lübnan'daki varlığını sürdürmesi nedeniyle bölgede yeni gerilim ihtimali devam ediyor.

🔹 Körfez ülkeleri, ABD'nin güvenlik desteğine ihtiyaç duymaya devam ederken aynı zamanda İran ile ilişkilerini sürdürmek zorunda kalabilecek bir denge arayışı içinde bulunuyor.

🔹 Anthropic araştırmacısı Nicholas Carlini, şirketin yeni yapay zekâ modeli Mythos'un siber güvenlik açıklarını tespit etme konusunda insan uzmanlardan daha başarılı hale geldiği uyarısında bulundu.

🔹 Carlini, Mythos kullanarak Ghost içerik yönetim sistemi ile Linux işletim sisteminde daha önce tespit edemediği kritik güvenlik açıklarını bulduğunu açıkladı.

🔹 Araştırmacı, Mart ayında şirket içinde yaptığı değerlendirmede Mythos'un henüz yayımlanmaması gerektiğini savundu.

🔹 Anthropic, güvenlik önlemleri eklenmiş Fable 5 ve güncellenmiş Mythos 5 modellerini piyasaya sundu.

🔹 ABD yönetimi, modellerin siber saldırılar için kullanılabileceği endişesiyle yabancı hükümetler, şirketler ve bireylerin bu sistemlere erişimini yasakladı.

🔹 Şirket, kararın ardından modellerin erişimini tamamen durdurdu.

🔹 Anthropic yöneticileri ve ABD yönetimi son günlerde modellerin yeniden kullanıma açılması için yoğun görüşmeler yürütüyor.

🔹 Yönetim, şirketin güvenlik sürecini ve hükümetle iletişimini geliştirmesi gerektiğini değerlendiriyor.

🔹 Taraflar, yapay zekâ güvenliği konusunda daha yakın teknik iş birliği yapılmasını görüşüyor.

🔹 Şirket verilerine göre Mythos şimdiye kadar 10 binden fazla yazılım açığı tespit etti.

🔹 Finans kuruluşları ve büyük şirketler, eski yazılımlardaki güvenlik açıklarının yapay zekâ tarafından hızla bulunabilmesinden endişe duyuyor.

🔹 Güvenlik uzmanları, yapay zekânın yalnızca açıkları bulmakla kalmayıp bunları istismar edecek yazılımları da üretebilme kapasitesine ulaştığını değerlendiriyor.

🔹 Carlini, benzer seviyedeki yapay zekâ modellerinin kısa süre içinde yaygınlaşmasının beklendiğini söyledi.

🔹 Araştırmacı, yazılım açıklarının bulunması ve bunların kötü niyetli kişiler tarafından kullanılmasının giderek kolaylaşmasının siber güvenlik dengelerini kökten değiştirebileceğini ifade etti.

🔹 New Mexico Adalet Bakanlığı, Jeffrey Epstein'in Zorro Ranch adlı çiftliğine ilişkin yeniden açılan ceza soruşturması kapsamında çok sayıda şirkete kayıtların korunması talimatı gönderdi.

🔹 Yetkililer, resmî celpler hazırlanana kadar şirketlerden ilgili tüm kayıtları saklamalarını istedi.

🔹 Soruşturma, Epstein'in New Mexico'daki çiftliğinde gerçekleştiği iddia edilen suç faaliyetlerine odaklanıyor.

🔹 Talimatlar, Jeffrey Epstein'in yanı sıra uzun yıllar yardımcılığını yapan Lesley Groff ve cinsel istismar suçundan hüküm giyen Ghislaine Maxwell'e ait kayıtları da kapsıyor.

🔹 Ayrıca bu kişilerle iletişim kuran kişilere ait yazışmaların ve verilerin de korunması istendi.

🔹 Yetkililer, Epstein'in uzun yıllar avukatlığını yapan Darren Indyke ile muhasebecisi Richard Kahn'a ait kayıtlar için de benzer talepler göndermeyi planlıyor.

🔹 Kayıtların korunması istenen kuruluşlar arasında JPMorgan Chase, Deutsche Bank, American Express, PayPal, Google, WhatsApp, Yahoo, AT&T ve Verizon gibi finans, teknoloji ve iletişim şirketleri bulunuyor.

🔹 Büyük ABD havayolu şirketleri, havacılık rezervasyon sistemleri ve Expedia gibi seyahat platformları da taleplerin gönderildiği kuruluşlar arasında yer aldı.

🔹 Yetkililer, şirketlerden daha önce FBI veya ABD Adalet Bakanlığı'na Epstein soruşturmaları kapsamında teslim edilmiş belgeleri de saklamalarını istedi.

🔹 New Mexico Başsavcılığı, Şubat ayında soruşturmayı yeniden açtıktan sonra ABD Adalet Bakanlığı'ndan Epstein dosyalarının sansürsüz kopyalarını talep ettiğini ancak bunlara erişemediğini açıkladı.

🔹 Şirketlerden doğrudan kayıt talep edilmesi, eyalet yetkililerine delillere ulaşmak için alternatif bir yol sağlıyor.

🔹 2019 yılında New Mexico'daki önceki soruşturma federal makamların talebi üzerine kapatılmıştı.

🔹 Yeniden başlatılan soruşturma, eyalet meclisinin oluşturduğu ayrı bir araştırma komisyonunun yürüttüğü incelemelerle eş zamanlı olarak devam ediyor.

🔹 ABD Merkez Bankası'nın bu haftaki toplantısında politika faizini %3,5-%3,75 aralığında sabit tutması bekleniyor.

🔹 Fed'in son aylarda kullandığı ve bir sonraki adımın faiz indirimi olabileceğine işaret eden yönlendirme dilinin açıklamadan çıkarılması bekleniyor.

🔹 Fed yetkililerinin yeni faiz projeksiyonlarında yıl sonuna kadar faizin sabit tutulmasını öngören görüşlerin çoğunluk oluşturması ve bazı üyelerin faiz artışı öngörmesi bekleniyor.

🔹 ABD'de istihdam piyasası yeniden güçlenirken enflasyon %3'ün üzerine çıktı.

🔹 Yapay zekâ yatırımlarının çip, elektrik ve veri merkezi altyapısına yönelik talebi artırması enflasyonist baskıları güçlendirdi.

🔹 İran savaşı sırasında yükselen enerji ve emtia fiyatları da enflasyon üzerindeki baskıyı artırdı.

🔹 Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına yönelik anlaşmanın fiyat baskılarını azaltması bekleniyor ancak etkinin zamana yayılacağı değerlendiriliyor.

🔹 Daha önce faiz indirimini destekleyen bazı Fed üyeleri son ekonomik veriler sonrası faiz artışı ihtimalini dışlamıyor.

🔹 Fed Yönetim Kurulu üyesi Christopher Waller, mevcut gelişmeler nedeniyle gelecekte faiz artışlarının gerekebileceğini söyledi.

🔹 Fed Yönetim Kurulu üyesi Lisa Cook, enflasyonun beklenen hızda gerilememesi halinde faiz artırmaya hazır olduğunu ifade etti.

🔹 Bazı Fed yetkilileri, enflasyon yükseldiği için reel faizlerin gerilediğini ve mevcut faiz seviyesinin ekonomiyi eskisi kadar sınırlayıcı olmayabileceğini değerlendiriyor.

🔹 Yeni Fed Başkanı Kevin Warsh, daha önce faiz indirimlerini savunmasına rağmen ilk toplantısına faiz artışı tartışmalarının öne çıktığı bir ortamda giriyor.

🔹 Warsh'ın uzun süredir eleştirdiği faiz projeksiyonu uygulamasına kendi tahminini vermeyebileceği ve Fed'in ileriye dönük yönlendirme dilini sadeleştirebileceği belirtiliyor.

🔹 Tayvan, 10 Haziran'daki tatbikatta ilk kez HIMARS roketlerini Tayvan Boğazı üzerinden Çin ana karası yönüne ateşledi.

🔹 Tatbikat, Tayvan'ın savunma stratejisinde mobil hassas vuruş sistemleriyle Çin'in olası çıkarma harekâtını kıyıya ulaşmadan engellemeyi hedefleyen yaklaşımı öne çıkardı.

🔹 Tatbikatta HIMARS lançerleri Taichung yakınındaki Dajia Nehri ağzının iki yakasına konuşlandırıldı ve kuzey Tayvan'a ilerleyen düşman kuvvetlerine karşı hızlı destek ve hassas saldırı senaryosu uygulandı.

🔹 Kullanılan 36 roketten dördü ateşlenemedi.

🔹 Tatbikat, HIMARS sisteminin kısa sürede konuşlanma, ateşleme ve karşı saldırı gelmeden hızla mevzi değiştirme kabiliyetini sergiledi.

🔹 HIMARS'ın hareket kabiliyeti, hassas vuruş kapasitesi ve hayatta kalma özelliği Tayvan'ın asimetrik savunma stratejisinin temel unsurlarından biri olarak görülüyor.

🔹 Tatbikatta yerli Thunderbolt-2000 çok namlulu roket sistemleri, insansız hava araçları ve klasik topçu sistemleri de kullanıldı.

🔹 Tayvan ordusu, uzun, orta ve kısa menzilli ateş gücünü entegre ederek katmanlı bir savunma yapısı oluşturmayı hedefliyor.

🔹 Tayvan'ın batı kıyıları, Çin ordusunun olası amfibi çıkarma harekâtı için en muhtemel bölgeler arasında değerlendiriliyor.

🔹 HIMARS sistemleri, Tayvan Boğazı'nı geçen birlikleri, kıyıya çıkan çıkarma kuvvetlerini ve takviye unsurlarını hedef alabilecek kapasiteye sahip bulunuyor.

🔹 ATACMS füzeleri kullanılması halinde Çin ana karasındaki limanlar, hava üsleri, lojistik merkezleri ve füze birlikleri de menzil içine girebiliyor.

🔹 Çin devlet medyası Aralık ayında yayımladığı bir tatbikat görüntüsünde HIMARS lançerlerine yönelik uzun menzilli saldırı senaryosuna yer verdi.

🔹 Çin sahil güvenliği de daha önce Tayvan'a gönderilen HIMARS sevkiyatını durdurduğu izlenimi veren görüntüler paylaşmıştı.

🔹 ABD'nin Aralık ayında onayladığı 82 ilave HIMARS lançeri ve 420 ATACMS füzesini içeren 11,1 milyar dolarlık silah paketi Çin'in dikkatini çekti.

🔹 Tayvan halen 11 HIMARS sistemi kullanıyor ve bu yıl içinde 18 sistem daha teslim almayı planlıyor.

🔹 Analistler, HIMARS'ın etkinliğinin gizlenme kabiliyetine bağlı olduğunu ve elektronik harp ile uydu sinyal karıştırmasının sistemin hassasiyetini azaltabileceğini belirtiyor.

🔹 ABD yönetimi ile yapay zekâ şirketi Anthropic arasında şirketin gelişmiş yapay zekâ modeli Fable üzerindeki anlaşmazlık yeni bir teknoloji çatışmasına dönüştü.

🔹 Anthropic, güvenlik gerekçeleriyle en gelişmiş modeli Mythos'u kamuya açmadı ve çeşitli güvenlik sınırlamaları içeren Fable sürümünü kullanıma sundu.

🔹 Amazon'un bu güvenlik sınırlamalarının bir kısmını aşan bir yöntem bulmasının ardından ABD yönetimi Fable'ın yabancı kişiler tarafından kullanılmasını yasakladı.

🔹 Şirket, uygulanan ihracat kontrolleri nedeniyle Fable modelini devre dışı bıraktı ve taraflar modelin yeniden kullanıma açılması için görüşmeler yürütüyor.

🔹 ABD yönetimi, gelişmiş yapay zekâ modelleri üzerindeki ihracat kontrollerini ulusal güvenlik aracı olarak kullanıyor.

🔹 Yapay zekâ şirketleri ile hükümetler arasında, bu teknolojilerin kim tarafından kontrol edileceğine yönelik güç mücadelesinin giderek büyümesi bekleniyor.

🔹 Yapay zekâ şirketlerinin ekonomik ve teknolojik etkisinin artması, devletlerin düzenleyici müdahalelerini artırabilecek yeni bir rekabet alanı oluşturuyor.

🔹 ABD ile Çin arasındaki yapay zekâ rekabetinin küresel güç dengelerini yeniden şekillendirebileceği değerlendiriliyor.

🔹 ABD'nin ihracat kontrolleriyle gelişmiş yapay zekâ modellerine erişimi sınırlaması, diğer ülkelerin teknolojik bağımsızlığı açısından yeni tartışmaları gündeme getiriyor.

🔹 Yapay zekâ altyapısına bağımlılığın artmasıyla birlikte ülkelerin teknoloji egemenliği ve ekonomik bağımsızlığı üzerindeki baskının güçlenebileceği öngörülüyor.

🔹 Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'i eleştiren sürgündeki Rus ressam Robert Kuzovkov, Polonya'nın Biała Podlaska kentinde silahlı saldırıda hayatını kaybetti.

🔹 44 yaşındaki Kuzovkov, evinin önünde başına ve gövdesine isabet eden beş kurşunla vuruldu.

🔹 Robert Kuzovkov, Simon Skrepetski takma adıyla yürüttüğü sanatsal faaliyetlerinde Rus yönetiminin politikalarını eleştiriyordu.

🔹 Sanatçı, sosyal medya paylaşımlarında Vladimir Putin'in yanı sıra Donald Trump ve Şi Cinping'i hedef alan eserler yayımlıyordu.

🔹 Polonya polisi olayla ilgili soruşturma kapsamında Belarus vatandaşı 33 ve 37 yaşındaki iki kişiyi Belarus Konsolosluğu yakınlarında gözaltına aldı.

🔹 Yetkililer saldırının faili ve motivasyonuna ilişkin soruşturmanın sürdüğünü açıkladı.

🔹 Biała Podlaska kenti, Belarus sınırına yaklaşık 30 kilometre mesafede bulunuyor.

🔹 Afrika Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri, Doğu Afrika'daki Ebola salgınının mevcut yayılım hızının sürmesi halinde şimdiye kadarki en büyük salgınlardan biri olabileceği uyarısında bulundu.

🔹 Salgında bugüne kadar 800'den fazla doğrulanmış vaka tespit edildi ve yaklaşık 200 kişi hayatını kaybetti.

🔹 Sağlık yetkilileri, bulaş hızının düşmemesi halinde salgının kontrol altına alınmasının bir yılı bulabileceğini belirtiyor.

🔹 Salgın, Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nden Uganda'ya da yayıldı.

🔹 Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nin doğusundaki güvenlik sorunları ve şiddet olayları sağlık ekiplerinin çalışmalarını zorlaştırıyor.

🔹 Yanlış bilgiler ve sağlık sistemine yönelik güvensizlik nedeniyle çok sayıda kişi tedavi merkezlerine gitmekten kaçınıyor.

🔹 Geleneksel cenaze uygulamaları ile salgın önlemleri arasındaki uyumsuzluk bulaş riskini artırıyor.

🔹 Yardım kuruluşları, ailelerin cenazeleri görebilmesi için pencereli ceset torbaları kullanmaya başladı.

🔹 Afrika liderleri salgınla mücadele için uluslararası desteğin sürdürülmesi çağrısında bulundu.

🔹 G7 liderleri salgının kontrol altına alınması ve insani yardım sağlanması amacıyla koordineli uluslararası müdahale çağrısı yaptı.

🔹 Yetkililer, mevcut vaka sayılarının gerçek tabloyu tam olarak yansıtmayabileceği uyarısında bulundu.

🔹 Salgına neden olan Bundibugyo türü Ebola virüsüne karşı hedefe yönelik onaylı bir aşı veya tedavi bulunmuyor.